- Katılım
- 21 May 2023
- Mesajlar
- 714
- Tepki
- 17
- Puan
- 18
Sosyal medya günlük dilde "paylaşım yaptığımız uygulamalar" demek. Türk hukuku ise bu platformları başka bir açıdan tanımlıyor: erişim büyüklüğüne ve Türkiye'deki temsil yükümlülüğüne göre.
Aşağıda internet ortamının kanuni çerçevesini, sosyal ağ sağlayıcıya getirilen temsilci zorunluluğunu, eşiklerin nasıl belirlendiğini ve yükümlülük yerine getirilmediğinde ne olduğunu kanun metnine bakarak topluyoruz.
Kanun kimleri tanımlıyor?
5651 sayılı Kanun internet ortamındaki rolleri ayrı ayrı tanımlıyor.
İçerik sağlayıcı, internet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişi. Yani paylaşımı yapan taraf.
Erişim sağlayıcı, kullanıcılarına internet ortamına erişim olanağı sağlayan gerçek veya tüzel kişiler.
İnternet ortamının kendisi de tanımlı: haberleşme ile kişisel veya kurumsal bilgisayar sistemleri dışında kalan ve kamuya açık olan internet üzerinde oluşturulan ortam.
- İçerik sağlayıcı: Bilgi veya veriyi üreten, değiştiren, sağlayan.
- Erişim sağlayıcı: İnternete bağlanma olanağı veren.
- İnternet ortamı: Kamuya açık olan ortam.
Sosyal ağ sağlayıcı ne zaman kapsama giriyor?
Kanunun ek maddesi eşiği rakamla koyuyor: Türkiye'den günlük erişimi bir milyondan fazla olan yurt dışı kaynaklı sosyal ağ sağlayıcı.
Bu eşiği aşan platformdan istenen ilk şey temsilci. Sağlayıcı; Başkanlık, Birlik, adli veya idari makamlarca gönderilecek tebligat, bildirim veya taleplerin gereğinin yerine getirilmesi ve kişilerin bu Kanun kapsamındaki başvurularının cevaplandırılması için yetkili en az bir kişiyi Türkiye'de temsilci olarak belirliyor.
Şeffaflık şartı da var: bu kişinin iletişim bilgilerine, kolayca görülebilecek ve doğrudan erişilebilecek biçimde internet sitesinde yer verilmesi gerekiyor. Ayrıca kimlik ve iletişim bilgilerinin Başkanlığa bildirilmesi zorunlu.
Temsilci gerçek kişiyse ek bir şart devreye giriyor: bu kişinin Türkiye'de mukim ve Türk vatandaşı olması zorunlu.
Püf nokta' Alıntı:
On milyon eşiği ne değiştiriyor?
Kanun ikinci bir eşik daha tanımlıyor. Türkiye'den günlük erişimin on milyondan fazla olması hâlinde temsilcinin konumu değişiyor.
Bu durumda belirlenen gerçek veya tüzel kişi temsilci, sağlayıcının sorumlulukları saklı kalmak kaydıyla teknik, idari, hukuki ve mali yönden tam yetkili ve sorumlu sayılıyor.
Tüzel kişi temsilci için biçim şartı da getiriliyor: doğrudan sosyal ağ sağlayıcı tarafından sermaye şirketi şeklinde kurulan bir şube olması zorunlu.
Bu kademelendirme, yükümlülüğün platformun ülkedeki ağırlığıyla orantılı tutulduğunu gösteriyor.
Yükümlülük yerine getirilmezse
Kanun yaptırımı da adım adım tanımlıyor. Temsilci belirleme ve bildirme yükümlülüğünü yerine getirmeyen sosyal ağ sağlayıcıya Başkanlık tarafından bildirimde bulunuluyor.
Bildirimden itibaren otuz gün içinde yükümlülük yerine getirilmezse on milyon Türk lirası idari para cezası veriliyor.
Ceza tebliğinden itibaren otuz gün içinde yine yerine getirilmezse otuz milyon Türk lirası daha idari para cezası uygulanıyor.
Kademeli yapı, yaptırımın tek seferlik bir ceza değil artan bir baskı olarak kurgulandığını gösteriyor.
Kurum tarafında ne değişti?
Kanun metni idari yapıdaki değişikliği de yansıtıyor. Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı kapatılmış durumda ve diğer mevzuatta bu kuruma yapılan atıflar Siber Güvenlik Başkanlığına yapılmış sayılıyor.
2026 yılında yapılan değişikliklerle metindeki kurum adları da güncellenmiş; önceki düzenlemede geçen kurum ibareleri Başkanlık olarak değiştirilmiş.
Bu ayrıntı pratik bir sonuç doğuruyor: başvuru ve bildirim yapılacak muhatap, mevzuat değişiklikleri takip edilerek belirlenmeli.
Kullanıcı açısından ne anlama geliyor?
Temsilci zorunluluğunun günlük karşılığı, muhatabın belirli olması. Bir içerikle ilgili başvuru yapılacaksa, kanun bu başvurunun cevaplandırılmasını temsilcinin görev alanına koyuyor.
İletişim bilgilerinin sitede kolayca görülebilecek ve doğrudan erişilebilecek biçimde yayımlanması şartı da aynı amaca hizmet ediyor: başvuru yolunun aranarak bulunması gerekmiyor.
İşletme hesabı yöneten taraf için de sonuç var. Platformun Türkiye'de yetkili bir muhatabı bulunması, hesapla ilgili hukuki süreçlerde başvurulacak adresi netleştiriyor.
Kanunun rol ayrımı da burada işe yarıyor: paylaşımı yapan içerik sağlayıcı, platform ise ayrı bir yükümlülük setine tabi. İki tarafın sorumluluğu aynı değil.
Yan yana okunacaklar
Platformlarda yapılan paylaşımların ticari yönü ayrı bir mevzuata bağlanıyor; ticari iletinin şartlarını spam yazımızda ele almıştık.
Kişisel verilerin işlenmesi tarafında izin ölçütünü KVKK izni yazımızda, işletme hesaplarının tek yerden yönetimini ise Meta Business Suite yazımızda anlatmıştık.
Sık Sorulan Sorular
Sosyal medya kanunda nasıl geçiyor?
Kanun sosyal ağ sağlayıcıyı, Türkiye'den günlük erişim sayısına göre yükümlülük altına alıyor.
Temsilci zorunluluğu kimler için?
Türkiye'den günlük erişimi bir milyondan fazla olan yurt dışı kaynaklı sosyal ağ sağlayıcılar için.
Temsilcide hangi şartlar aranıyor?
Gerçek kişi olması hâlinde Türkiye'de mukim ve Türk vatandaşı olması zorunlu.
On milyon eşiğinde ne oluyor?
Temsilci teknik, idari, hukuki ve mali yönden tam yetkili ve sorumlu sayılıyor.
Ceza ne kadar?
Bildirimden sonraki otuz günde yerine getirilmezse on milyon, devamında otuz milyon lira idari para cezası.
Özetle
Sosyal medyanın hukuki karşılığı içerikle değil erişim ölçeğiyle kuruluyor. Kanun internet ortamındaki rolleri tanımlıyor, günlük erişimi bir milyonu aşan yurt dışı kaynaklı platformlara Türkiye'de temsilci zorunluluğu getiriyor ve on milyon eşiğinde temsilcinin sorumluluğunu genişletiyor. Yükümlülük yerine getirilmediğinde yaptırım kademeli olarak artıyor.
Kullandığınız platformun Türkiye temsilcisinin iletişim bilgisi sitesinde yayımlı mı?
Güncelleme: 3 Eylül 2026. 5651 sayılı Kanun metni kontrol edildi.
Dijital Dünyanıza Yön Veren Pusula
