- Katılım
- 21 May 2023
- Mesajlar
- 514
- Tepki
- 17
- Puan
- 18
Bir hosting şirketinin panelinden domain satın aldığınızda, aslında kiminle sözleşme yaptığınızı çoğu zaman görmezsiniz; ödemeyi aldığınız firma ile alan adınızın resmî kaydını tutan firma aynı olmayabilir.
Bu ikisini ayırmanın yolu markaya bakmak değil, alan adınızın RDAP/WHOIS kaydında görünen tescil firması bilgisine ve bu ismin resmî bir kayıtta karşılığının olup olmadığına bakmaktan geçiyor.
Domain pazarında iki farklı rol var: ICANN tarafından akredite edilmiş tescil firması (registrar) ve bu firmanın altyapısını kullanarak satış yapan bayi (reseller). Bayinin kendi markası, kendi paneli ve kendi faturası olabilir; ama alan adınızın resmî kaydı yine de arkadaki akredite registrar'ın sistemlerinde tutulur.
Bu fark günlük kullanımda görünmez, çünkü panel, destek ve marka deneyimi bayi üzerinden akar. Görünür olduğu an genelde bir sorun anıdır: bayi hizmeti durdurur, iflas eder ya da bir anlaşmazlık çıkar; o zaman alan adınızın gerçekte hangi firmanın akreditasyonu altında durduğunu bilmek işinize yarar.
Domain satışı ve tescilinin adım adım nasıl işlediğini anlatan rehber, bu iki rolün satın alma sürecinde nerede kesiştiğini baştan gösteriyor.
Bayi üzerinden alım yapmak başlı başına bir sorun değildir; birçok kullanıcı yıllarca hiçbir aksaklık yaşamadan bu şekilde ilerler. Farkın önemli hale geldiği tek an, panel sahibiyle doğrudan muhatap olamadığınız bir aksaklık anıdır; o noktada elinizde kaydın gerçek sahibini gösteren bir bilgi olması işinize yarar.
Bu bilgiye ulaşmanın standart yolu alan adınızı bir RDAP ya da WHOIS sorgusundan geçirmektir. RDAP yanıtlarının yapısını tanımlayan IETF'in RDAP standardına göre yanıt, "entities" adıyla anılan taraflar listesinde her tarafın bir "roles" alanıyla işaretlendiği bir yapı kullanıyor; kaydın sorumlu otoritesini temsil eden taraf da "registrar" rolüyle görünüyor.
Pratikte bu, sorgu sonucunda karşınıza çıkan registrar adının, ödemeyi yaptığınız markadan farklı olabileceği anlamına gelir. Fatura üzerindeki isim ile RDAP/WHOIS kaydındaki registrar adı aynı değilse muhtemelen bir bayi üzerinden işlem yapmışsınızdır; bu tek başına kötü bir şey değildir, yalnızca bilinmesi gereken bir ayrımdır.
RDAP veya WHOIS'te gördüğünüz registrar adının gerçekten akredite olup olmadığını, ismi hatırlamak yerine resmî bir kayıttan teyit edebilirsiniz. IANA'nın registrar kimlik numaraları kaydına göre her registrar'a ICANN tarafından atanmış benzersiz bir kimlik numarası ve bir durum bilgisi (akredite, sonlandırılmış, ayrılmış gibi) düşüyor; bu kayıt aynı zamanda registrar'ın RDAP sorgu adresini de listeliyor.
ICANN da akredite firmaları kendi sitesindeki akredite tescil firmaları listesinde yayımlıyor; aradığınız ismi orada göremiyorsanız muhtemelen bir bayinin markasına bakıyorsunuz.
Yani iki bağımsız kaynağı çapraz kontrol edebilirsiniz: alan adınızın RDAP kaydındaki registrar adı ile bu resmî kaydın gösterdiği kimlik numarası ve durumu. İsim tanıdık gelmiyorsa ya da kayıt "sonlandırılmış" görünüyorsa, bayiniz size hâlâ eski veya geçersiz bir bilgi veriyor olabilir.
Bu kontrolü yılda bir, yenileme döneminde tekrarlamak iyi bir alışkanlık; kayıt ve yönetim tarafındaki diğer başlıklara domain kaydı ve yönetimi yazısından bakabilirsiniz.
Bir transfer talebi açtığınızda ya da resmî bir başvuru yapmanız gerektiğinde muhatabınız bayi değil, akredite registrar'dır; transfer için gereken yetkilendirme kodu da kayıt sisteminde bu registrar üzerinden üretilir. Bayinin panelinden transfer kilidini kaldırma talebi göndermiş olmanız, işlemin arka planda hangi registrar üzerinden yürüdüğünü değiştirmez.
EPP kodu ve 60 günlük transfer kilidini anlatan rehber, bu kodun neden registrar seviyesinde tutulduğunu ve talebin nereye yapılması gerektiğini ayrıca ele alıyor. Bir anlaşmazlıkta bayi size yanıt vermiyorsa, sorunu akredite registrar'a taşımanın yolu da yine RDAP kaydındaki isimden geçer.
ICANN'in kendi sitesinde akredite registrarlar için ayrı bir uyuşmazlık ve şikâyet mekanizması bulunduğunu bilmek faydalıdır; güncel form ve süreç adımları zaman içinde değişebildiği için bunu doğrudan ICANN'in resmî sayfalarından kontrol etmenizi öneririz.
Yukarıdaki akış, .com, .net, .org gibi jenerik uzantılar için ICANN'in akreditasyon çerçevesine dayanıyor. .tr uzantısı bu çerçevenin dışında, ayrı bir ulusal sistemle yürütülüyor; kimin akredite olabileceği, kaydın nasıl yapıldığı ve şikâyetin nereye iletileceği sorularının cevabı ICANN'de değil, ilgili Türkiye kamu kurumunun kendi sayfalarında.
Bu yazı jenerik uzantılara odaklandığı ve .tr'ye özgü güncel kuralları hazırlık sırasında doğrudan doğrulayamadığı için burada kesin bir işleyiş tarif etmiyoruz; bir .tr alan adınız varsa hangi kurumun yetkili olduğunu ve güncel süreci ilgili kamu kurumunun resmî sitesinden teyit etmenizi öneririz.
Akredite registrar ile bayi farklı şeylerdir; markanız ödemeyi aldığınız firma olsa da alan adınızın resmî sorumlusu RDAP veya WHOIS kaydında görünen registrar'dır. Bu ismi IANA'nın resmî kimlik kaydından teyit etmek, özellikle transfer veya anlaşmazlık anında hangi kapıyı çalmanız gerektiğini netleştirir.
Domaininizin hangi firmada kayıtlı göründüğünü hiç kontrol ettiniz mi, beklediğiniz firma mı çıktı?
Güncelleme: 21 Ağustos 2026. ICANN'in akredite tescil firmaları listesi, IANA'nın registrar kimlik kaydı ve IETF'in RDAP standardı (RFC 9083) kontrol edildi.
Bu ikisini ayırmanın yolu markaya bakmak değil, alan adınızın RDAP/WHOIS kaydında görünen tescil firması bilgisine ve bu ismin resmî bir kayıtta karşılığının olup olmadığına bakmaktan geçiyor.
Akredite tescil firması ile bayi arasındaki fark
Domain pazarında iki farklı rol var: ICANN tarafından akredite edilmiş tescil firması (registrar) ve bu firmanın altyapısını kullanarak satış yapan bayi (reseller). Bayinin kendi markası, kendi paneli ve kendi faturası olabilir; ama alan adınızın resmî kaydı yine de arkadaki akredite registrar'ın sistemlerinde tutulur.
Bu fark günlük kullanımda görünmez, çünkü panel, destek ve marka deneyimi bayi üzerinden akar. Görünür olduğu an genelde bir sorun anıdır: bayi hizmeti durdurur, iflas eder ya da bir anlaşmazlık çıkar; o zaman alan adınızın gerçekte hangi firmanın akreditasyonu altında durduğunu bilmek işinize yarar.
Domain satışı ve tescilinin adım adım nasıl işlediğini anlatan rehber, bu iki rolün satın alma sürecinde nerede kesiştiğini baştan gösteriyor.
Bayi üzerinden alım yapmak başlı başına bir sorun değildir; birçok kullanıcı yıllarca hiçbir aksaklık yaşamadan bu şekilde ilerler. Farkın önemli hale geldiği tek an, panel sahibiyle doğrudan muhatap olamadığınız bir aksaklık anıdır; o noktada elinizde kaydın gerçek sahibini gösteren bir bilgi olması işinize yarar.
Kaydın kimde durduğunu RDAP/WHOIS'te okumak
Bu bilgiye ulaşmanın standart yolu alan adınızı bir RDAP ya da WHOIS sorgusundan geçirmektir. RDAP yanıtlarının yapısını tanımlayan IETF'in RDAP standardına göre yanıt, "entities" adıyla anılan taraflar listesinde her tarafın bir "roles" alanıyla işaretlendiği bir yapı kullanıyor; kaydın sorumlu otoritesini temsil eden taraf da "registrar" rolüyle görünüyor.
Pratikte bu, sorgu sonucunda karşınıza çıkan registrar adının, ödemeyi yaptığınız markadan farklı olabileceği anlamına gelir. Fatura üzerindeki isim ile RDAP/WHOIS kaydındaki registrar adı aynı değilse muhtemelen bir bayi üzerinden işlem yapmışsınızdır; bu tek başına kötü bir şey değildir, yalnızca bilinmesi gereken bir ayrımdır.
Registrar kimliğini resmî kayıttan doğrulamak
RDAP veya WHOIS'te gördüğünüz registrar adının gerçekten akredite olup olmadığını, ismi hatırlamak yerine resmî bir kayıttan teyit edebilirsiniz. IANA'nın registrar kimlik numaraları kaydına göre her registrar'a ICANN tarafından atanmış benzersiz bir kimlik numarası ve bir durum bilgisi (akredite, sonlandırılmış, ayrılmış gibi) düşüyor; bu kayıt aynı zamanda registrar'ın RDAP sorgu adresini de listeliyor.
ICANN da akredite firmaları kendi sitesindeki akredite tescil firmaları listesinde yayımlıyor; aradığınız ismi orada göremiyorsanız muhtemelen bir bayinin markasına bakıyorsunuz.
Yani iki bağımsız kaynağı çapraz kontrol edebilirsiniz: alan adınızın RDAP kaydındaki registrar adı ile bu resmî kaydın gösterdiği kimlik numarası ve durumu. İsim tanıdık gelmiyorsa ya da kayıt "sonlandırılmış" görünüyorsa, bayiniz size hâlâ eski veya geçersiz bir bilgi veriyor olabilir.
Bu kontrolü yılda bir, yenileme döneminde tekrarlamak iyi bir alışkanlık; kayıt ve yönetim tarafındaki diğer başlıklara domain kaydı ve yönetimi yazısından bakabilirsiniz.
Bunun transfer ve şikâyet süreçlerinde neden önemli olduğu
Bir transfer talebi açtığınızda ya da resmî bir başvuru yapmanız gerektiğinde muhatabınız bayi değil, akredite registrar'dır; transfer için gereken yetkilendirme kodu da kayıt sisteminde bu registrar üzerinden üretilir. Bayinin panelinden transfer kilidini kaldırma talebi göndermiş olmanız, işlemin arka planda hangi registrar üzerinden yürüdüğünü değiştirmez.
EPP kodu ve 60 günlük transfer kilidini anlatan rehber, bu kodun neden registrar seviyesinde tutulduğunu ve talebin nereye yapılması gerektiğini ayrıca ele alıyor. Bir anlaşmazlıkta bayi size yanıt vermiyorsa, sorunu akredite registrar'a taşımanın yolu da yine RDAP kaydındaki isimden geçer.
ICANN'in kendi sitesinde akredite registrarlar için ayrı bir uyuşmazlık ve şikâyet mekanizması bulunduğunu bilmek faydalıdır; güncel form ve süreç adımları zaman içinde değişebildiği için bunu doğrudan ICANN'in resmî sayfalarından kontrol etmenizi öneririz.
.tr uzantısında süreç neden ayrı yürüyor
Yukarıdaki akış, .com, .net, .org gibi jenerik uzantılar için ICANN'in akreditasyon çerçevesine dayanıyor. .tr uzantısı bu çerçevenin dışında, ayrı bir ulusal sistemle yürütülüyor; kimin akredite olabileceği, kaydın nasıl yapıldığı ve şikâyetin nereye iletileceği sorularının cevabı ICANN'de değil, ilgili Türkiye kamu kurumunun kendi sayfalarında.
Bu yazı jenerik uzantılara odaklandığı ve .tr'ye özgü güncel kuralları hazırlık sırasında doğrudan doğrulayamadığı için burada kesin bir işleyiş tarif etmiyoruz; bir .tr alan adınız varsa hangi kurumun yetkili olduğunu ve güncel süreci ilgili kamu kurumunun resmî sitesinden teyit etmenizi öneririz.
Özetle
Akredite registrar ile bayi farklı şeylerdir; markanız ödemeyi aldığınız firma olsa da alan adınızın resmî sorumlusu RDAP veya WHOIS kaydında görünen registrar'dır. Bu ismi IANA'nın resmî kimlik kaydından teyit etmek, özellikle transfer veya anlaşmazlık anında hangi kapıyı çalmanız gerektiğini netleştirir.
Domaininizin hangi firmada kayıtlı göründüğünü hiç kontrol ettiniz mi, beklediğiniz firma mı çıktı?
Güncelleme: 21 Ağustos 2026. ICANN'in akredite tescil firmaları listesi, IANA'nın registrar kimlik kaydı ve IETF'in RDAP standardı (RFC 9083) kontrol edildi.
Dijital Dünyanıza Yön Veren Pusula
