Cayma Hakkı Kaç Gün, Mesafeli Satışta Hangi İstisnalar Var?

---

İnternetten alınan ürün beklentiyi karşılamayınca akla gelen ilk soru iade oluyor. Satıcı tarafında ise aynı olay farklı görünüyor: hangi üründe iade zorunlu, hangisinde değil ve para ne kadar sürede geri ödenecek? İki tarafın da baktığı yer aynı metin.

Aşağıda sürenin kaç gün olduğunu, sayacın ne zaman başladığını, bildirimin nasıl yapılacağını, iadenin hangi sürede yapılması gerektiğini ve hangi ürünlerde bu hakkın kullanılamadığını düzenlemenin kendi maddelerine dayanarak bulacaksınız.

Süre kaç gün?​

Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliğinin dokuzuncu maddesi açık yazıyor: tüketici, on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahip.

Cümlenin iki ayrıntısı sık atlanıyor. Birincisi gerekçe istenmemesi: ürünün kusurlu olması gerekmiyor. İkincisi cezai şart ödenmemesi: bu hakkın kullanılması için bir bedel talep edilemiyor.

Sayaç ne zaman başlıyor?​

Aynı madde başlangıcı sözleşme türüne göre ayırıyor. Hizmet ifasına ilişkin sözleşmelerde süre, sözleşmenin kurulduğu gün başlıyor.

Mal teslimine ilişkin sözleşmelerde ise ölçü teslim: tüketicinin ya da tüketici tarafından belirlenen üçüncü kişinin malı teslim aldığı gün sayaç işlemeye başlıyor.

Madde bir imkânı da tanıyor: tüketici, sözleşmenin kurulmasından malın teslimine kadar geçen süre içinde de bu hakkı kullanabiliyor. Yani kargo çıkmadan önce de vazgeçilebiliyor.

Hangi tarih esas?' Alıntı:

Mal satışında sipariş tarihi değil, teslim tarihi esas alınıyor. Kargonun geciktiği durumlarda süre de o kadar geç başlıyor.

Genişletmek için tıkla ...

Bildirim nasıl yapılıyor?​

On birinci madde biçim şartını sadeleştiriyor: bildirimin süre dolmadan, yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile satıcı ya da sağlayıcıya yöneltilmesi yeterli sayılıyor.

Tüketicinin kullanacağı biçim de esnek. Madde, yönetmeliğin ekinde yer alan formun kullanılabileceğini, bunun yerine cayma kararını bildiren açık bir beyanda da bulunulabileceğini belirtiyor.

Satıcı tarafına da bir imkân tanınıyor: internet sitesi üzerinden bu seçeneğin sunulabilmesi. Mağaza yazılımında iade talebi ekranı bulunmasının dayanağı bu.

Para ne zaman iade ediliyor?​

On ikinci madde süreyi satıcı tarafında da bağlıyor. Satıcı ya da sağlayıcı, cayma bildiriminin kendisine ulaştığı tarihten itibaren on dört gün içinde, varsa malın teslim masrafları da dâhil olmak üzere tahsil edilen tüm ödemeleri iade etmekle yükümlü.

Madde iadenin biçimini de belirliyor: geri ödemelerin, tüketicinin satın alırken kullandığı ödeme aracına uygun şekilde yapılması gerekiyor. Yani kartla yapılan ödemenin karşılığında hediye çeki vermek bu tanıma uymuyor.

Tahsilat ve iade akışının teknik tarafını ödeme sistemleri rehberimizde toplamıştık; iade süresi, seçtiğiniz ödeme altyapısının yeteneklerine de bağlı oluyor.

Hangi ürünlerde kullanılamıyor?​

On beşinci madde istisnaları sayıyor ve taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça bu sözleşmelerde hakkın kullanılamayacağını belirtiyor. Başlıcaları şunlar:

• Piyasaya bağlı fiyat: Fiyatı finansal piyasalardaki dalgalanmalara bağlı değişen ve satıcının kontrolünde olmayan mal veya hizmetler.
• Kişiye özel üretim: Tüketicinin istekleri ya da kişisel ihtiyaçları doğrultusunda hazırlanan mallar.
• Çabuk bozulabilenler: Çabuk bozulabilen veya son kullanma tarihi geçebilecek mallar.
• Koruyucu unsuru açılanlar: Tesliminden sonra ambalaj, bant, mühür, paket gibi koruyucu unsurları açılmış olan mallardan iadesi sağlık ve hijyen açısından uygun olmayanlar.

Listedeki ölçütün ürün kategorisi değil ürünün durumu olduğuna dikkat edin: aynı ürün, koruyucu unsuru açılmamışsa iade kapsamında kalabiliyor.

Satıcı tarafında ne kuruluyor?​

İstisnaların ürün bazında işaretlenmesi, mağaza kurulumunun bir parçası. Kişiye özel üretilen ürünlerle standart ürünlerin aynı iade akışına bağlanması, hem müşteriyi hem satıcıyı yanıltıyor.

Ürün ve stok düzenini kurarken bu ayrımın nereye oturduğunu e-ticaret rehberimizde ele almıştık. Tedarikçinin kargoyu doğrudan gönderdiği modellerde ise iade yolu ayrıca planlanıyor; bu modelin işleyişini dropshipping yazımızda anlatmıştık.

Sık Sorulan Sorular​

Cayma hakkı kaç gün?
Yönetmeliğe göre on dört gün; gerekçe gösterilmesi ve cezai şart ödenmesi gerekmiyor.

Süre ne zaman başlıyor?
Hizmet sözleşmelerinde sözleşmenin kurulduğu gün, mal teslimlerinde tüketicinin veya belirlediği üçüncü kişinin malı teslim aldığı gün.

Bildirim nasıl yapılıyor?
Süre dolmadan yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile satıcıya yöneltilmesi yeterli; ekteki form ya da açık bir beyan kullanılabiliyor.

Para kaç günde iade ediliyor?
Bildirimin satıcıya ulaştığı tarihten itibaren on dört gün içinde ve tüketicinin kullandığı ödeme aracına uygun şekilde.

Hangi ürünlerde bu hak yok?
Kişiye özel hazırlananlar, çabuk bozulabilenler, fiyatı piyasa dalgalanmasına bağlı olanlar ve koruyucu unsuru açılmış olup iadesi hijyen açısından uygun olmayanlar.

Özetle​

Cayma hakkı on dört gün ve gerekçe gerektirmiyor; mal satışında sayaç teslim tarihinde başlıyor. Bildirim için yazılı beyan ya da kalıcı veri saklayıcısı yeterli, iade ise bildirimin ulaşmasından itibaren on dört gün içinde ve aynı ödeme aracına uygun biçimde yapılıyor. İstisnalar ürünün kategorisine değil durumuna bakıyor.

Mağazanızda hangi ürünlerin istisna kapsamında olduğunu ürün bazında işaretlediniz mi?

Güncelleme: 27 Ağustos 2026. Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliğinin Resmî Gazete metni kontrol edildi.

---